Hedayat “A fruitful harvest”
from the gardens of “ Verses and Hadiths ”
Inspiring Dawah cards that highlight the profound meanings of Quranic verses and Prophetic Hadiths. Presented in an accessible and engaging style to help Muslims gain a deeper understanding of their faith with ease.
About Hedayat
Hedayat is a platform that combines simplicity of design and ease of use
displaying the benefits derived from Verses and Hadiths in
attractive cards with unique designs.
Unique Designs
Cards with unique and attractive designs that express the content of the text
Reliable Materials
Scientifically reliable benefits reviewed by a group of scholars
Easy Browsing
You can browse the cards easily and display them effortlessly
Different Languages
Cards are available in more than 40 languages for the benefit of all
Hadith Cards
ဟုဇိုင်ဖဟ် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု)က ဆင့်ပြန်ခဲ့သည်။ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ရစူလ်တမန်တော် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်) မိန့်ကြားတော်မူသည်။ အသင်တို့သည် ‘အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်အလိုရှိသည့်အတိုင်းနှင့် မည်သူမည်ဝါ အလိုရှိသည့်အတိုင်း ဖြစ်ခဲ့သည်။’ဟု မပြောဆိုကြလေနှင့်။ သို့သော် ‘အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်အလိုရှိသည့်အတိုင်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် မည်သူမည်ဝါ အလိုရှိသည့်အတိုင်း ဖြစ်ခဲ့သည်’ဟုသာ ပြောဆိုကြပါ။
رواه أبو داود والنسائي في الكبرى وأحمدမွတ်စ်လင်မ်တစ်ဦးသည် မိမိ၏စကား၌ ‘အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်အလိုရှိသည့်အတိုင်းနှင့် မည်သူမည်ဝါ အလိုရှိသည့်အတိုင်း ဖြစ်ခဲ့သည်။’ သို့မဟုတ် ‘အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်နှင့် မည်သူမည်ဝါအလိုရှိသည့်အတိုင်း ဖြစ်ခဲ့သည်’ဟု ပြောဆိုခြင်းကို တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)က တားမြစ်တော်မူခဲ့သည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏အလိုတော်၊ ဆန္ဒတော်သည် အကြွင်းမဲ့ဖြစ်ပြီး ယင်း၌ မည်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်မျှ ဖက်စပ်ပါဝင်ခြင်းမရှိပါ။ ‘နှင့်’ ဟု သုံးနှုန်းခြင်းသည် တစ်စုံတစ်ယာက်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်နှင့်အတူ ပါဝင်နေကြောင်းဖော်ပြနေပြီး အရှင်မြတ်နှင့် ၎င်းအား တန်းတူပြုလုပ်လိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ထိုအစား ‘အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်အလိုရှိသည့်အတိုင်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် မည်သူမည်ဝါ အလိုရှိသည့်အတိုင်း ဖြစ်ခဲ့သည်။’ဟုသာ ပြောဆိုရမည်။ (အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်အလိုတော်ရှိမှသာ လူသားအလိုရှိနိုင်မည်ဖြစ်သည့်အတွက်) လူသား၏ အလိုဆန္ဒအား အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏အလိုတော်၏ နောက်လိုက်အဖြစ်သာ ပြုလုပ်ရမည်။ သို့ဖြစ်၍ ‘နှင့်’ အစား ‘ထို့နောက်’ဟုသာ ပြောရမည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ‘ထို့နောက်’ဟူသည် ထိုသို့ပြုပြီး၊ ဖြစ်ပြီးသည့်နောက်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
အဗူဟုရိုင်ရဟ်(ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု)က ဆင့်ပြန်ခဲ့သည်။ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ရစူလ်တမန်တော်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)မိန့်ကြားတော်မူသည်။ အကြင်သူသည် ဝုဿူကို ကောင်းမွန်စွာပြုလုပ်၍ဂျုမုအဟ်ဆွလာသ်ဝတ်ပြုရန်လာပြီး ခွသ်ဗဟ်ကိုဂရုစိုက်၍ငြိမ်သက်စွာနားထောင်ပါက သူနှင့် ရှေ့လာမည့်(ဆယ်ရက် ဆိုလိုသည်မှာ ဤဂျုမုအဟ်နှင့် နောက်လာမည့်) ဂျုမုအဟ်အပြင် အပိုသုံးရက်(စုစုပေါင်းဆယ်ရက်)အတွင်းရှိအကုသိုလ်များခွင့်လွှတ်ပေးခြင်းခံရမည်။ အကြင်သူသည် (အလဟဿ )ကျောက်စ ရစ်ခဲများကိုင်ပါက သူသည် မှားယွင်းသည့်ကိစ္စရပ်ကို ကျူးလွန်လိုက်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။
رواه مسلمတမန်တော်မြတ်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)က အသိပေးမိန့်ကြားတော်မူသည်မှာ အကြင်သူသည် ဝုဿူကို ဝုဿူ၏ရုကွန်အချက်များ၊ စွန္နသ်အချက်များ၊ အာဒါဗ်အချက်များကို ကောင်းမွန်ပြည့်စုံအောင်ပြုလုပ်ပြီးနောက် ခွသ်ဗဟ်မိန့်ခွန်းပြောကြားသူ၏မိန့်ခွန်းကို ဂရုစိုက်၍ငြိမ်သက်စွာနားထောင်ကာ အမှားအယွင်းကျူးလွန်ခြင်းလည်းမရှိလျှင် အရှင်မြတ်သည် သူ့အား သူဆယ်ရက်အတွင်းကျူးလွန်သည့် အကုသိုလ်အသေးများကို ခွင့်လွှတ်ပေးမည်ဖြစ်သည်။ ယင်းဆယ်ရက်မှာ ဤဂျုမုအဟ်မှ နောက်ဂျုမုအဟ်ထိ ၇ရက်နှင့် အပိုသုံးရက်တို့ဖြစ်သည်။ ကောင်းမှုတစ်ခုသည် ဆယ်ဆတိုးပွါးသွားသည် ဟူသောအချက်ကိုထောက်ရှု၍သူဆယ်ရက်အတွင်းကျူးလွန်မိသော အကုသိုလ်များခွင့်လွှတ်ပေးမည်ဟုဆိုထားခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့နောက် တမန်တော်မြတ်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)က ခွသ်ဗဟ်၌ဟောကြားနေသော တရားတော်များကို အာရုံမစိုက်ဘဲနေခြင်း၊ ကျောက်စရစ်ခဲများဖြင့်ဆော့ကစားခြင်းကဲ့သို့သော ခန္ဓာကိုယ်အစိတ်အပိုင်းများဖြင့်အလဟဿကိစ္စများကို လုပ်ဆောင်ခြင်း၊ အခြားတစ်စုံတစ်ရာကိုလုပ်ဆောင်နေခြင်း၊ စသည့်အချည်းနှီးကိစ္စများကို ကျူးလွန်ခြင်းမှတားမြစ်ထားသည်။ အကြောင်းမှာ ခွသ်ဗဟ်အချိန်၌အလ ဟဿကိစ္စများကို ပြုလုပ်ခြင်းသည် အမှားကျူးလွန်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ အမှားအယွင်းတစ်စုံတစ်ရာကို ကျူးလွန်ခြင်းဖြင့် ဂျုမုအဟ်ဆွလာသ်၏ကု သိုလ်ကိုအပြည့်အဝရရှိတော့မည်မဟုတ်ပေ။
အဘူစအီဒ် ( ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု ) ကဆင့်ပြန်ခဲ့သည်။ ဂျစ်ဗ်ရီလ် (အလိုင်ဟိစ္စလာမ်) သည် တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်ဟိဝစလ္လမ်) ထံသို့ ရောက်ရှိလာပြီး ဤသို့ မေးမြန်းခဲ့သည်- အို-မုဟမ္မဒ် အသင် သည် နာမကျန်းဖြစ်နေပါသလား။ တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်ဟိဝစလ္လမ်) က ဟုတ်ပါသည် ဟု ဖြေကြားခဲ့သည်။ ထိုအခါ ဂျီဗ်ရီလ် (အလိုင်ဟိစ္စလာမ်) က ဤသို့ ပြောခဲ့သည် - "အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏နာမတော်ဖြင့် ကျွန်ုပ်သည် အသင့်အား မန်းမှုတ်ကုသပေးပါ၏။ အသင့်အား အန္တရာယ်ပေးသော အရာတိုင်းမှ၊ သက်ရှိအားလုံး၏ ဘေးအန္တရာယ်မှ သို့မဟုတ် မနာလိုဝန်တိုသူ၏ မျက်စိ (နဇရ်ထိခြင်း) မှ (ကာကွယ်တော်မူရန်)။ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်သည် အသင့်အား သက်သာပျောက်ကင်းစေတော်မူပါစေ။ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ နာမတော်ဖြင့် ကျွန်ုပ်သည် အသင့်အား မန်းမှုကုသပေးပါ၏။"
رواه مسلمကောင်းကင်တမန် ဂျစ်ဗ်ရီလ်အလိုင်ဟစ္စလာမ်သည် တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်ဟိဝစလ္လမ်) ထံသို့ ရောက်ရှိလာပြီး ဤသို့ မေးမြန်းခဲ့သည်။ "အို-မုဟမ္မဒ်၊ အသင် နာမကျန်းဖြစ်နေပါသလား" ထိုအခါ တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်ဟိဝစလ္လမ်) က "ဟုတ်ပါသည်" ဟု ဖြေကြားတော်မူသည်။ ထိုအခါ ဂျစ်ဗ်ရီလ် (အလိုင်ဟစ္စလာမ်) က တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်ဟိဝစလ္လမ်) အား အောက်ပါအတိုင်း ရွတ်ဖတ်၍ မန်းမှုတ်ပေးတော်မူသည် - "အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏နာမတော်ဖြင့် တစ်နည်း (အရှင်မြတ်အား အကူအညီယူ၍) ကျွန်ုပ်သည် အသင့်အား မန်းမှုတ်ပါ၏၊ အသင့်အား အန္တရာယ်ပြုသော အရာအားလုံးမှ (အသေးစား၊ အကြီးစား အန္တရာယ်အားလုံးမှ)၊ သက်ရှိတိုင်း၏ မကောင်းသော ဘေးအန္တရာယ်မှ သို့မဟုတ် မနာလိုဝန်တိုသူ၏ မျက်စိမှ (သင့်အား ထိခိုက်စေခြင်းမှ) အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံ အကာအကွယ်ယူပါ၏။ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်သည် အသင့်အား ရောဂါတိုင်းမှ သက်သာပျောက်ကင်းစေတော်မူပါစေ။ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏နာမတော်ဖြင့် ကျွန်ုပ်သည် အသင့်အား မန်းမှုတ်ကုသပေးပါ၏။ (အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏နာမတော်ဖြင့် ကျွန်ုပ်သည် အသင့်အား မန်းမှုတ်ကုသပေးပါ၏) ဟူသောစာပိုဒ်အား လေးနက်စေရန်အတွက် နှစ်ကြိမ်တိုင်တိုင် ရွတ်ဆိုတော်မူခြင်းဖြစ်သည်။ အစတွင်လည်းကောင်း၊ အဆုံးတွင်လည်းကောင်း အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏နာမတော်ဖြင့် စတင်ခြင်းနှင့် အဆုံးသတ်ခြင်းသည် အကျိုး ကျေးဇူးပေးနိုင်သူမှာ ထိုအရှင်မြတ်တစ်ပါးတည်းသာဖြစ်ကြောင်း ညွှန်းဆိုလိုခြင်းဖြစ် သည်။
အနတ်စ်ဗင်န် မာလိက် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု)က ဆင့်ပြန်ခဲ့သည်။အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ရစူလ်တမန်တော် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်) မိန့်ကြားတော်မူသည်။ မည်သူမဆို ရိုဇီရိက္ခာ ကျယ်ဝန်းစွာ ချီးမြှင့်ခံရရန်နှင့် ၎င်း၏သက်တမ်း ရှည်လျားမှုရရန် နှစ်သက်လိုလားလျှင် ဆွေမျိုးဆက်ပါ။
متفق عليهတမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်ဟိဝစလ္လမ်)က သားချင်းများထံ သွားရောက်တွေ့ဆုံခြင်း၊ ၎င်းတို့အား ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ၊ ငွေကြေးဆိုင်ရာ အပြင်အခြားနည်းလမ်းများဖြင့် ကူညီထောက်ပံ့ပေးကာ ဆွေမျိုးသားချင်းအဆက်ထားရန် တိုက်တွန်းနှိုးဆော်ထားသည်။ ဆွေမျိုးသားချင်း အဆက်ထားခြင်းသည် ရိုဇီရိက္ခာ ကျယ်ဝန်းရန်၊ သက်တမ်းရှည်လျားရန်အတွက် အကြောင်းခံတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။
အဗူဟုရိုင်ရဟ်(ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု)က ဆင့်ပြန်ခဲ့သည်။ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ရစူလ်တမန်တော်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)မိန့်ကြားတော်မူသည်။ "မုအ်မင်န် အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးသည် မိမိတို့၏ အသက်၊ သားသမီးနှင့် ဥစ္စာပစ္စည်းများတွင် အခက်အခဲဒုက္ခစမ်းသပ်မှုများကို အမြဲတစေ ကြုံတွေ့နေရမည်ဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် သူသည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံ အပြစ်မရှိတော့သည့် အခြေအနေဖြင့် လာရောက်တွေ့ဆုံရလေသည်။"
رواه الترمذي وأحمدတမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်) မိန့်ကြားတော်မူသည်မှာ "မုအ်မင်န် သင်ဝင်ယုံကြည်သူ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးတို့သည် ဘေးဒုက္ခများနှင့်စမ်းသပ်အမျိုးမျိုးကို အစဉ်မပြတ်ခံစားရပေသည်။ ဥပမာ မိမိတို့၏ကိုယ်ခန္ဓာတွင် နာမကျန်းဖြစ်ခြင်း၊ မိမိတို့၏သားသမီးများတွင် ဖျားနာခြင်း၊ ကွယ်လွန်ခြင်း၊ သားသမီးတို့က မိဘအမိန့်ကို မနာခံခြင်း၊ သိုမဟုတ် ပစ္စည်းဥစ္စာဆင်းရဲခြင်း၊ ကုန်ရောင်းကုန်ဝယ်ပြုရာတွင် နစ်နာဆုံးရှုးခြင်း၊ ခိုးဝှက်ခံရခြင်း၊ အသက်မွေးဝမ်းကြောင်းပြုရာ၌ကျပ်တည်းမှုကို ခံစားရခြင်း၊ ရိုဇီရိက္ခာကျပ်တည်းခြင်း စသည်တိုအား အစဉ်အမြဲခံစားကြရပေသည်။ ဤသိုဘေးဒုက္ခများခံစားရသောကြောင့် အရှင်မြတ်သည် ယင်းမုအ်မင်န်တို၏အပြစ်အကုသိုလ်အားလုံးကို ခွင့်လွှတ်လိုက်လေရာ ယင်းမုအ်မင်န်သည် ကျူးလွန်ခဲ့သည့်အပြစ်အကုသိုလ်များအားလုံးမှ သန့်ပြန့်စင်ကြယ်သွားသည့်အနေအထားဖြင့် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်နှင့်တွေ့ဆုံခွင့်ရသွားသည်။
အွတ်စ်မာန် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု)က ဆင့်ပြန်ခဲ့သည်။ တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်) မိန့်ကြားတော်မူသည်။ သင်တို့အနက် ကုရ်အာန်ကျမ်းမြတ်အား သင်ယူပြီးနောက် သင်ကြားပေးသူသည် အမွန်မြတ်ဆုံးဖြစ်သည်။
رواه البخاريတမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်) မိန့်ကြားတော်မူသည်။ မွတ်စ်လင်မ်တို့အနက် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံတော်တွင် အမွန်မြတ်ဆုံးနှင့် အဆင့်အတန်းအမြင့်ဆုံးသူမှာ ကုရ်အာန်ကျမ်းမြတ်ကို ရွတ်ဖတ်ခြင်း၊ အာဂုံဆောင်ခြင်း၊ သရ်သီလ်နှင့်တကွ ဖတ်ခြင်း၊ ရပ်နားခြင်း၊ အကျယ်ဖွင့်ဆိုခြင်းတို့ကို သင်ယူကာ ကိုယ်တိုင်လိုက်နာကျင့်သုံးပြီး မိမိတတ်မြောက်ထားသည့် ကုရ်အာန်ကျမ်းမြတ်၏ အသိပညာများကို အခြားသူအား ပြန်လည်သင်ကြားပေးသူဖြစ်သည်။
အဗ်ဒုလ္လာဟ်ဗင်န် မတ်စ်အူးဒ် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု)က ဆင့်ပြန်ခဲ့သည်။ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ရစူလ်တမန်တော်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)က အစွန်းရောက်သူများ ပျက်စီးပါစေဟု သုံးကြိမ်တိုင်တိုင် မိန့်တော်မူခဲ့သည်။
رواه مسلمအသိပညာနှင့် လမ်းမှန်တရားပေါ်တွင်မရှိဘဲ အစွန်းရောက်သူများသည် ၎င်းတို့၏ စကားများ၊ လုပ်ရပ်များ၊ လောကီရေး၊ သာသနာရေးကိစ္စတို့တွင်ပျက်ဆီးဆုံးရှုံးမည်ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ကိုယ်တော်မြတ်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)ယူဆောင်လာသော ရှရီအဟ်တရားတော်၏ ကန့်သတ်ချက်များကို ချိုးဖေါက်သူများသည်လည်း ပျက်ဆီးဆုံးရှုံးမည်ဖြစ်ကြောင်းကို တမန်တော်မြတ်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)က အသိပေးမိန့်ကြားတော်မူခဲ့သည်။
အဗူမွတ်စ်လင်မ် ခေါင်လာနီက ဆင့်ပြန်ပြောကြားခဲ့သည်။ ချစ်ခင်ရပြီး ယုံကြည်ရသူတစ်ဦးက ကျွန်ုပ်အား ဆင့်ပြန်ခဲ့သည်။ ထိုသူမှာ ကျွန်ုပ်ချစ်ခင်ရသူနှင့် ကျွန်ုပ်ယုံကြည်ရသူဖြစ်သည့် အောင်ဖ် ဗင်န် မာလိက် အလ်အရှ်ဂျအီရ် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု)ဖြစ်ပြီး ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်မှာ ကျွန်တော်တို့သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ရစူလ်တမန်တော် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)ထံတော်တွင် ရှိနေကြသည်။ ကျွန်တော်တို့သည် လူကိုးဦး သို့မဟုတ် ရှစ်ဦး သို့မဟုတ် ခုနစ်ဦးခန့် ရှိသည်။ ကိုယ်တော်က အသင်တို့သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ရစူလ်တမန်တော်အား ကတိသစ္စာမပြုကြဘူးလားဟု မိန့်ကြားတော်မူသည်။ ကျွန်တော်တို့သည် မကြာမီကပင် ကတိသစ္စာပြုခဲ့ကြပြီးဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ကျွန်တော်တို့က အို အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ရစူလ်တမန်တော် ကျွန်တော်မျိုးတို့သည် ကိုယ်တော့်အား ကတိသစ္စာပြုခဲ့ပြီးဖြစ်ပါသည်ဟု လျှောက်ထားခဲ့ကြသည်။ ထို့နောက် ကိုယ်တော်က အသင်တို့သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ရစူလ်တမန်တော်အား ကတိသစ္စာမပြုကြဘူးလားဟု မိန့်ကြားတော်မူသည်။ ကျွန်တော်တို့က အို အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ရစူလ်တမန်တော် ကျွန်တော်မျိုးတို့သည် ကိုယ်တော့်အား ကတိသစ္စာပြုခဲ့ပြီးဖြစ်ပါသည်ဟု လျှောက်ထားခဲ့ကြသည်။ ထို့နောက် ကိုယ်တော်က အသင်တို့သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ရစူလ်တမန်တော်အား ကတိသစ္စာမပြုကြဘူးလားဟု မိန့်ကြားတော်မူသည်။ ဆင့်ပြန်သူက ပြောပြသည်မှာ ကျွန်တော်တို့သည် လက်များကို ဆန့်လိုက်ကြပြီး အို အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ရစူလ်တမန်တော် ကျွန်တော်မျိုးတို့သည် ကိုယ်တော့်အား ကတိသစ္စာပြုခဲ့ပြီးဖြစ်ပါသည် မည်သည့်အချက်အပေါ် ကျွန်တော်မျိုးတို့ ကိုယ်တော့်အား ကတိသစ္စာပြုရပါမည်နည်းဟု လျှောက်ထားခဲ့ကြသည်။ ထိုအခါ ကိုယ်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)က မိန့်ကြားတော်မူသည်မှာ အသင်တို့သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ကိုသာ ခဝပ်ကိုးကွယ်ပြီး အရှင်မြတ်နှင့်အတူ မည့်သည့်အရာကိုမျှ ယှဉ်တွဲကိုးကွယ်ခြင်းမပြုရန်၊ ဆွလာသ်ငါးကြိမ် ဆောက်တည်ရန်၊ အမိန့်နာခံကြရန်၊ (ကိုယ်တော်သည် အသံကို နှိမ့်လိုက်ပြီး) အသင်တို့သည် လူတို့ထံတွင် မည်သည့် တစ်စုံတစ်ရာကိုမျှ မတောင်းခံကြရန် တို့ဖြစ်သည်။ ဆင့်ပြန်သူက ပြောပြသည်မှာ ကျွန်တော်သည် ထိုအဖွဲ့တွင် ပါဝင်သူအချို့အား မြင်တွေ့ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့အနက် တစ်ဦးတစ်ယောက်သည် နှင်တံကျသွားလျှင်လည်း ၎င်းအား ကောက်ပေးရန် မည်သူ့ကိုမျှ တောင်းဆိုခြင်းမပြုပေ။
رواه مسلمတမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)သည် ဆွဟာဗဟ်အချို့နှင့် အတူရှိနေတော်မူပြီး ၎င်းတို့အား အောက်ပါကိစ္စများကို လိုက်နာရန်အတွက် မိမိထံတွင် ကတိသစ္စာပြုကြရန် သုံးကြိမ်တိုင်တိုင် တောင်းဆိုတော်မူခဲ့သည်။ ၎င်းတို့မှာ (၁) အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ အမိန့်တော်များကို နာခံကာ တားမြစ်ချက်များကို ရှောင်ကြဉ်ပြီး အရှင်မြတ်တစ်ပါးတည်းကိုသာ ခဝပ်ကိုးကွယ်ရန်၊ အရှင်မြတ်နှင့်အတူ မည့်သည့်အရာကိုမျှ ယှဉ်တွဲကိုးကွယ်ခြင်းမပြုရန် (၂) နေ့နှင့်ညတွင် ဖရ်ဿ်ွ ဆွလာသ် ငါးကြိမ်ဆောက်တည်ရန် (၃) ကောင်းသည့်ကိစ္စရပ်များတွင် မွတ်စ်လင်မ်တို့အား အုပ်ချုပ်သည့် အာဏာပိုင်များ၏ အမိန့်ကိုနာခံရန် (၄) မိမိတို့၏ လိုအပ်ချက်အားလုံးကို အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံတော်တွင်သာ တောင်းခံပြီး လူတို့ထံတွင် မည်သည့် တစ်စုံတစ်ရာကိုမျှ တောင်းခံခြင်း မပြုရန်၊ တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)သည် ဤအချက်အား မိမိအသံကို နှိမ့်ချကာ မိန့်ကြားတော်မူခဲ့သည်။ ဆွဟာဗဟ် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟုမ်)များသည် ကိုယ်တော်ထံတွင် ကတိသစ္စာပြုခဲ့ကြသည့် ကိစ္စများကို လိုက်နာစောင့်ထိန်းခဲ့ကြသည်။ ဟဒီးဆ်တော်ကို ဆင့်ပြန်ခဲ့သူက ပြောပြသည်မှာ ကျွန်တော်သည် ထိုဆွဟာဗဟ်များအနက် အချို့အား မြင်တွေ့ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့အနက် တစ်ဦးတစ်ယောက်သည် နှင်တံကျသွားလျှင်လည်း မိမိအား ကောက်ပေးရန် မည်သူ့ကိုမျှ မတောင်းဆိုဘဲ ကိုယ်တိုင်ဆင်း၍ ကောက်သည်။
အနတ်စ်(ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု)ဆင့်ပြန်သည်။ တမန်တော်မြတ်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)မိန့်ကြားတော်မူသည်မှာ မိမိအတွက်နှစ်သက်သည့်အရာကို မိမိညီနောင်မွတ်စ်လင်မ်အတွက် မနှစ်သက်သမျှကာလပတ်လုံး အသင်တို့အနက်မည်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်မျှ စစ်မှန်သည့် မုအ်မင်န်မဖြစ်နိုင်ပေ။
متفق عليهနဗီတမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်) က ရှင်းလင်းစွာမိန့်ကြားတော်မူသည်မှာ မွတ်စ်လင်မ်တစ်ဦးသည် မိမိအတွက် နှစ်သက်လိုလားသော ကောင်းမှုများ၊ သာသနာရေးနှင့် လောကီရေးတွင်ရှိသောကောင်းကျိုးအားလုံးကို မိမိ၏ညီနောင်အတွက်နှစ်သက်လိုလားခြင်း မရှိသရွေ့မိမိ၏အီမာန်သက်ဝင်ယုံကြည်မှုပြည့်ဝမည်မဟုတ်ပေ။ မိမိအတွက်မိမိမနှစ်သက်သောအရာများကို မိမိ၏ညီ နောင်အတွက်လည်း နှစ်သက်ခြင်းမျိုးမရှိရ။ အကယ်၍ မိမိ၏မွတ်စ်လင်မ်ညီနောင်တွင်ဘာသာရေးဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းချက်တစ်စုံတစ်ရာကို တွေ့မြင်ပါက သူ့အားပြုပြင်ပေးရန် ကြိုးစားအားထုတ်ရမည်။ အကယ်၍သူ့ထံတွင်ကောင်းခြင်းတစ်စုံတစ်ရာကို တွေ့မြင်ရပါက ထောက်ပံ့ကူညီပေးရမည်။ သူ့၏ဘာ သာရေး၊ လောကီရေးနှစ်ပတ်သက်၍ ကောင်းခြင်းကိုသာ ရှေးရှုပြီးပြောဆိုဆက်ဆံရမည်။
အုစာမဟ် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု)က ဆင့်ပြန်ခဲ့သည်။ သူ့အားတစ်စုံတစ်ဦးက 'အသင့်အနေဖြင့် အွတ်စ်မာန်ဗင်န်အဖ္ဖာန် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု) ထံ သွားရောက်၍ လူများအကြား ဖြစ်ပွားနေသော ပဋိပက္ခများအား ပြောဆို ဖြေရှင်းခြင်းမှုတို့ကို မပြုလုပ်ပါသလော။ ကျွန်ုပ်သူ့အားပြောခဲ့သမျှကို အသင်တို့အားကြားသိစေမည်ဟု အသင်တို့ သိနားလည်ထားပါသလား။ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်အား ကျိန်တွယ်၍ပြောမည်။ ကျွန်တော်သည် မိမိကစ၍မဖွင့်ချင်သည့်ဖျက်လိုဖျက်ဆီးမှုကို မိမိကစ၍ပထမဦးဆုံးဖွင့်ရန်မနှစ်မျို့သည်ဖြစ်၍ကျွန်တော်သည် သူနှင့် နှစ်ကိုယ်ကြား ပြောခဲ့သည်။ ကျွန်တော်သည် တမန်တော်မြတ်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)ဤသို့မိန့်ကြားတော်မူသည်ကို ကြားသိပြီးနောက် ကျွန်တော်မျိုးအား အုပ်ချုပ်နေသော အုပ်ချုပ်သူခေါင်းဆောင်တစ်ဦးတစ်ယောက်အား သူသည် လူတို့အနက်အကောင်းဆုံသူဖြစ်သည်ဟုပင် မပြောဆိုတော့ပေ။ ကျွန်တော်သည် တမန်တော်မြတ်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)မိန့်ကြားတော်မူသည်ကို ကြားခဲ့သည်။“ကိယာမသ်နေ့တွင် လူတစ်ဦးအား ခေါ်ဆောင်လာပြီး ငရဲမီးသို့ ပစ်ချမည်။ ထိုအခါ သူ၏အူများထွက်ကျလာပြီး မြည်းသည် ကျိတ်ဆုံဘေး၌လှည့်ပတ်နေသကဲ့သို့ သူသည်လည်းသူ၏အူများနှင့်လှည့်ပတ်နေလိမ့်မယ်။ ထိုအခါ ဂျဟန္နမ်ငရဲသားများသားသည် သူ့အနား၌ စုရုံးရောက်ရှိလာပြီး သူ့ကို မေးကြမည်။ “အို- ဘယ်သူဘယ်ဝါ၊ အသင် မည်သို့ဖြစ်သွားသနည်း။ အသင်သည် ကျွန်တော်တို့အား (လောကတွင်)ကောင်းရာညွန်ကြားပြီး မကောင်းရာမှတားမြစ်ခဲ့သည် မဟုတ်လော။ သူကဖြေကြားလိမ့်မည်။ ကျွန်တော်သည် အသင်တို့အား ကောင်းမှုများလုပ်ရန်ညွှန်ကြားခဲ့သော်လည်း မိမိကိုယ်တိုင်မပြုလုပ်ခဲ့ပါ။ မကောင်းမှုမှတားမြစ်ခဲ့သော်လည်း မိမိကိုယ်တိုင် ယင်းမကောင်းမှုအား လုပ်ဆောင်နေခဲ့သည်။
متفق عليهအုစမာဗင်န်ဇိုက်ဒ် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟုမာ) အား တစ်စုံတစ်ဦးက 'အသင့်အနေဖြင့် အွတ်စ်မာန်ဗင်န်အဖ္ဖာန် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု) ထံ သွားရောက်၍ လူများအကြား ဖြစ်ပွားနေသော ပဋိပက္ခများကို ပြောဆို ဖြေရှင်းရန်နှင့် အလုံးစုံငြိမ်းချမ်းရန် မကြိုးစားလေသလော။ ထိုအခါ အုစမာဗင်န်ဇိုက်ဒ် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟုမာ) က ၎င်းတို့အား ရှင်းပြခဲ့သည်မှာ - မိမိသည် ကောင်းကျိုးကိုသာလိုလားပြီး ပြဿနာဖြစ်ရန်လှုံ့ဆော်ပေးခြင်းကို မလိုလားသောကြောင့်လျှို့ဝှက်စွာပင် ပြောကြားခဲ့သည်။ မိမိ၏ရည်ရွယ်ချက်မှာ မင်းလုပ်အုပ်ချုပ်သူများအား လူအများရှေ့တွင် ပြစ်တင်ရှုတ်ချခြင်းမပြုရန်ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ပြစ်တင်ရှုတ်ချခြင်းသည် မင်းလုပ်အုပ်ချုပ်သူကို ကျူးလွန်စော်ကားရန် အကြောင်းတရားဖြစ်သွားနိုင်သည်။ ဤသည် ပြဿနာနှင့် မကောင်းခြင်းတို့၏အဓိကတံခါးဖြစ်၍ကျွန်တော်သည် ယင်းတံခါးကို ပထမဦးဆုံးဖွင့်မည့်သူဖြစ်ရန် မလိုလားပေ။ ထို့နောက် အုစမာဗင်န်ဇိုက်ဒ် (ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟုမာ) က ပြောသည်မှာ - သူသည် တမန်တော်မြတ်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)၏သြဝါဒတော်တစ်ရပ်ကို ကြားသိပြီးနောက် အုပ်ချုပ်သူခေါင်းဆောင်များအား လျှို့ဝှက်စွာပင်ဆုံးမဩဝါဒပြုခဲ့ကြောင်းနှင့် မင်းလုပ်အုပ်ချုပ်သူဖြစ်လင့်ကစား ဟန်ဆောင်ပြောခြင်း၊ မင်းလုပ်အုပ်ချုပ်သူများရှေ့၌သူတို့အား မဟုတ်မမှန်ချီးမွမ်းခြင်းတို့ကို မပြုခဲ့တော့ပေ။ ၎င်းဩဝါဒမှာ ဤသို့ဖြစ်သည်။ ကိယာမသ်နေ့တွင် လူတစ်ဦးအား ခေါ်ဆောင်လာပြီး ငရဲမီးသို့ ပစ်ချမည်။ ထိုအခါ ပြင်းထန်သည့်ပြစ်ဒဏ်နှင့် ငရဲမီး၏အပူရှိန်ကြောင့် သူ၏အူများ အလျင်အမြန်ထွက်ကျလာပြီး မြည်းသည် ကျိတ်ဆုံဘေး၌လှည့်ပတ်နေသကဲ့သို့ သူသည်လည်း ဤအခြေအနေ၌ပင် သူ၏အူများနှင့်လှည့်ပတ်နေလိမ့်မည်။ ထိုအခါ ဂျဟန္နမ်ငရဲသားများသားသည် သူ့အနားတွင်ထိုင်ဝိုင်း၌စုဝိုင်း၍ထိုင်သကဲ့သို့ စုရုံးရောက်ရှိလာပြီး သူ့ကို မေးကြမည်။ “အို- ဘယ်သူဘယ်ဝါ၊ အသင်သည် ကျွန်တော်တို့အား (လောကတွင်)ကောင်းရာညွန်ကြားပြီး မကောင်းရာမှတားမြစ်ခဲ့သည် မဟုတ်လော။ သူကဖြေကြားလိမ့်မည်။ ကျွန်တော်သည် အသင်တို့အား ကောင်းမှုများလုပ်ရန်ညွှန်ကြားခဲ့သော်လည်း မိမိကိုယ်တိုင်မပြုလုပ်ခဲ့ပါ။ မကောင်းမှုမှတားမြစ်ခဲ့သော်လည်း မိမိကိုယ်တိုင် ယင်းမကောင်းမှုအား လုပ်ဆောင်နေခဲ့သည်။